دلایل عقلی بر خلافت حضرت علی(ع)|قسمت سی و یکم

دلایل عقلی بر خلافت بلا فصل حضرت علی(ع)

دلایل عقلی بر خلافت بلا فصل حضرت علی(ع)

در ادامه ی سلسله مباحث غدیر شناسی به بررسی دلایل عقلی بر خلافت حضرت علی(ع) در خصوص فضائل امیر المونین(ع) خواهیم پرداخت.

دلایل عقلی بر خلافت حضرت علی(ع)|قسمت سی و یکم

هر انسانی با زندگانی پیامبر اسلام سر و کار داشته باشد و سیره حضرتش را مورد مطالعه قرار دهد خواهد یافت که:

آن حضرت مانند پدری مهربان و بلکه مهربان تر از پدر در کوچکترین امور پیروانش را ارشاد فرموده است.

حتی در مورد قضاء حاجت هم دستورات فراوان دارد.

که در کتب فقیهه در باب طهارت، مذکور است و همچنین نسبت به مندوبات و مکروهات دیگری که در سراسر فقه مذکور است و نیز تاریخ می گوید:

نبی اکرم هرگاه برای یک یا دو یا چند روز از مدینه خارج می شدند و مسافرت می رفتند

فردی را به عنوان جانشین خود تعیین می کردند.

آن گاه این امور جزئیه با امر خلافت مسلمین پس از آن حضرت اصلا قابل قیاس نیست

پس چه طور عقل باور می کند که پیامبری که ریزترین و کوچکترین مسائل را مورد تعرض قرار داده و پیروانش را در آن ارشاد نموده است

نسبت به مهم ترین و عالی ترین و مشکل ترین مسأله پس از خود یعنی امر خلافت چیزی نگفته باشد؟

عقلا باورکردنی نیست.

پس حتما سخن گفته؛علامه می فرمایند:

هذا برهان لمّی

یعنی از علت به معلول رسیدن یعنی از راه سیره ی نبوی که علت است به تبیین امام که معلول باشد می رسیم

اما دلیل عقلی دیگر افضلیت امام علی (علیه السلام) می باشد.

بیان این دلیل محتاج به تمهید ۳ مقدمه است:

مقدمات

مقدمه اول


امام علی (علیه السلام) دعوی امامت و خلافت بلا فصل پیغمبر را نمود

و این مقدمه از اوضح واضحات و متفق علیه عامه و خاصه است

و در نهج البلاغه که صحت استناد اکثر خطب آن به امیرالمؤمنین علیه السلام معترفٌ علیه اکثر فریقین است.

در ضمن:کلمات خود مانند خطبه ی شقشقیه و غیر آن به این مطلب تصریح فرموده است.

مقدمه دوم


علی علیه السلام دارای جمیع کمالات نفسانی و فضایل انسانی از علم، تقوی، زهد، صبر، شجاعت، سخاوت، عفت، عدالت، عصمت، ورع و سایر اخلاق حمیده است.

و بالاخره اعلی مرتبه ی ایمان و مبرا از جمیع رذایل نفسانی و موانع امامت از اخلاق رذیله و نقائص خلقی و عیوب جسمی و حسبی و نسبی بوده

و در همه ی کمالات از دیگران افضل و بالاتر بوده و معجزات بسیار در موارد متعدده از آن حضرت صادر شده و بالجمله از جمله ی صحابه افضل بوده است.

و این فضائل در کتب عامه و خاصه به اسناد متعددی برای او ثابت است.

چنانچه ابن ابی الحدید در اول شرح نهج البلاغه قبل از ورود در شرح کلمات آن حضرت همه ی این فضائل را تقریر نموده است بسیاری از معجزات او را در ضمن شرح خطبه های آن متذکر شده و تصریح کرده که علی افضل صحابه بوده است.


گرچه ابن ابی الحدید می افزاید:

این سخن در صورتی صحیح است که افضلیت، شرط امامت باشد.))

اشاره به این که ممکن است کسی بگوید لازم نیست امام افضل باشد.

سخنی که منطق و عقل هرگز آن را هرگز نمی پسندد و گفتن آن مایه ی شرمندگی است و در مقدمه ی بعد اشاره خواهد شد که نقض غرض بر خداوند حکیم پیش می آید.

مقدمه سوم

نقض غرض بر خداوند محال و ترجیح مرجوح بر راجح قبیح است و از حق تعالی صادر نشود.

هرگاه کسی دارای این فضائل حتی یکی از آنها نباشد و بر کسی که دارای همه ی آنها یا برخی از آنها باشد پیشوا و امام گردد ترجیح مرجوح بر راجح و نقض غرض لازم آید، زیرا:

غرض از نصب امام هدایت است و تکمیل ایمان و اخلاق آنهاست و در امامت غیر کامل بر کامل، این غرض حاصل نشود.


پس از بیان این مقدمات می گوییم هر گاه غیر علی علیه السلام به خلافت تعیین گردد و دیگری بر وی مقدم شود نقض غرض و ترجیح مرجوح بر راجح لازم آید.


بنا بر این با توجه به این که علی علیه السلام دعوی خلافت بلا فصل پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم را نموده

و در جمیع کمالات و فضائل از دیگران افضل و بالاتر بوده عقل حکم می کند که:

یقینا چنین کسی باید خلیفه پیغمبر باشد.

از این بیان به خوبی ظاهر می شود که می توان دلیل را یک دلیل عقلی و می توان هزار بلکه بیشتر شمرد زیرا:

هر یک از شئون و فضائل او یک صغرای وجدانی (مقدمه ی اول برهان) است که با کبرای برهانی (مقدمه ی دوم برهان) که در مقدمه ی سوم بیان نمودیم

هرگاه ضم شود یک دلیل عقلی تشکیل می دهد.


مثلا یکی از شئون علی علیه السلام اعلمیت او بعد از پیغمبر است.

پس گوییم علی (ع) اعلم افراد امت است.

(صغرای وجدانی) و هر که اعلم باشد شایسته و مستحق خلافت و امات است.

«برای مشاهده تولیدات تصویری قرآنی در کانال ایتا اینجـــا کلیک کنید.»

مهدی مقدس پور

دیدگاه کاربران ...

تعداد دیدگاه : 0

    لطفا قبل از ارسال سئوال یا دیدگاه سئوالات متداول را بخونید.
    جهت رفع سوالات و مشکلات خود از سیستم پشتیبانی سایت استفاده نمایید .
    دیدگاه ارسال شده توسط شما ، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
    دیدگاهی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با مطلب باشد منتشر نخواهد شد.

    دیدگاه خود را بیان کنید

جدیدترین محصولات